Een vaste positie in ChatGPT bestaat niet, want AI stelt elk antwoord opnieuw samen en de lijst namen wisselt steeds. Wat wel iets zegt, is in hoeveel procent van veel herhaalde antwoorden je genoemd wordt.
Een vaste positie in ChatGPT bestaat niet. Stel dezelfde vraag opnieuw en je krijgt vaak een andere lijst, in een andere volgorde. Wie je een "plek 1 in ChatGPT" belooft, verkoopt dus iets wat niet te meten is.
Dat is geen mening van ons. Het blijkt uit herhaald onderzoek van SparkToro, het bedrijf van Rand Fishkin. Hieronder lees je wat dat onderzoek liet zien, wat je wel kunt meten en hoe je een loze belofte herkent.
Waarom een positie in ChatGPT niet bestaat
Een AI-assistent zoekt geen vaste index op zoals een klassieke zoekmachine. Het model stelt elk antwoord opnieuw samen, met toeval als vast onderdeel. Daardoor verschuift de lijst namen bij elke vraag.
Google toont bij dezelfde zoekopdracht grotendeels dezelfde resultaten, dus daar zegt een positie iets. In ChatGPT ontbreekt die stabiliteit. Een positie is daar hooguit een momentopname van één enkele run.
Ook wie de vraag stelt, maakt verschil. Mensen formuleren dezelfde behoefte heel verschillend, zoals SparkToro in februari 2026 liet zien. Er is dus niet eens één vraag waarop je een plek zou kunnen hebben.
Wat het onderzoek van SparkToro liet zien
In januari 2026 publiceerde Rand Fishkin samen met Patrick O'Donnell van Gumshoe.ai een onderzoek naar deze wisselvalligheid. Vrijwilligers stelden 12 prompts steeds opnieuw aan ChatGPT, Claude en Google AI, elk 60 tot 100 keer. In totaal ging het volgens de bespreking door Search Engine Land van dit onderzoek uit januari 2026 om 2.961 runs.
- Stel je ChatGPT of Google AI 100 keer dezelfde vraag? De kans op twee keer dezelfde merkenlijst is dan kleiner dan 1 op 100 (SparkToro, januari 2026).
- De kans dat ook de volgorde gelijk is, is kleiner dan 1 op 1.000 (SparkToro, januari 2026).
- De AI noemde soms influencers, TikTok-accounts en makelaarskantoren die niet meer bestonden.
AIs do not give consistent lists of brand or product recommendations. If you don't like an answer, or your brand doesn't show up where you want it to, just ask a few more times.
Vrij vertaald: AI geeft geen vaste lijsten met aanbevelingen. Staat je merk er niet in, vraag het dan gewoon nog een paar keer. Omgekeerd geldt hetzelfde: sta je er wel in, dan kan dat de volgende keer anders zijn.
Fishkin is daarom hard over rangposities. Hij noemt het volgen ervan in januari 2026 "foolhardy", oftewel roekeloos.
In de Office Hours van maart 2026 klonk het nog korter: "Rankings? Probably nonsense." Rangposities zijn volgens hem dus vermoedelijk onzin.
Onze oprichter Gijs Bodenstaff draaide als vrijwilliger prompts voor dit onderzoek. Dat is ervaring met de opzet ervan. Het betekent niet dat Rand Fishkin of SparkToro deze site steunt.
Wat wel telt: zichtbaarheid in procenten
Het onderzoek liet ook iets anders zien: sommige namen komen steeds terug. Bij de vraag naar digitale marketingconsultants met e-commerce-expertise stond Smartsites in 85 van de 95 antwoorden van Google AI. Het ziekenhuis City of Hope stond in 69 van de 71 ChatGPT-antwoorden, ofwel 97 procent (SparkToro, januari 2026).
Dat is de maat die wel iets zegt: in hoeveel procent van de antwoorden word je genoemd. Fishkin veranderde hierover zelf van mening. Zijn conclusie in januari 2026: "visibility % across dozens to hundreds of prompts run multiple times is a reasonable metric".
Vertaald: het percentage zichtbaarheid over tientallen tot honderden prompts, elk meerdere keren gedraaid, is een redelijke maatstaf. In de Office Hours van maart 2026 noemde hij dat percentage "more useful than rank position". Meten is dus niet zinloos, posities meten wel; hoe je het goed doet, lees je in zelf je AI-zichtbaarheid meten met de tien-keer-regel.
Zichtbaarheid zegt wel iets over genoemd worden, maar niets over kwaliteit. In de GEO-benchmark van Gold Lemon (september 2026) stond de meest genoemde aanbieder in 15,2% van de antwoorden. Diezelfde aanbieder scoorde 0,0 op aanbodtransparantie, het laagste van de top 20.
Hoe groot de groep mogelijke namen is, verschilt per onderwerp. In een kleine markt, zoals weinig autodealers in één stad, overlappen de antwoorden meer (SparkToro, januari 2026). Voor een lokale specialist is dat goed nieuws, zie AI-zichtbaarheid voor lokale bedrijven.
Als iemand je plek 1 in ChatGPT belooft
Een aanbod voor een "plek 1 in ChatGPT" of een "toppositie in AI" is een rood signaal. Het belooft een uitkomst die niet bestaat en die niemand betrouwbaar kan laten zien. Een schermafbeelding van één gunstig antwoord bewijst niets.
Waarom wordt zo'n belofte dan toch verkocht? Een positie is makkelijk uit te leggen, want iedereen kent het idee van bovenaan staan in Google. Fishkin waarschuwt precies hiervoor in de Office Hours van maart 2026:
I'm worried that they're giving you rankings instead of visibility.
Hij vreest dus dat tools en aanbieders je posities geven in plaats van zichtbaarheid. Een positie voelt concreet, maar meet in AI vooral toeval.
Stel een aanbieder daarom altijd deze vragen:
- Hoe vaak stellen jullie elke prompt, en waarom zo vaak?
- Waar komen de prompts vandaan: uit echte klantvragen of zelf bedacht?
- Rapporteren jullie een percentage zichtbaarheid of een positie?
- Laten jullie de ruwe antwoorden en de berekening zien?
Het laatste punt sluit aan bij het slotadvies van Fishkin uit januari 2026:
Before you spend a dime tracking AI visibility, make sure your provider answers the questions we've surfaced here and shows their math.
Geef dus geen cent uit voordat de aanbieder deze vragen beantwoordt en zijn rekensom laat zien. Meer vragen vind je in de vragen die je elk bureau vooraf stelt.
In onze eigen beoordeling telt een positiegarantie in AI als strafpunt. Hoe we dat wegen, staat in de LSAI-methode voor het beoordelen van specialisten.
Wat je nu kunt doen
- Vraag bij elk AI-aanbod of er een positie of een percentage wordt gerapporteerd, en wijs posities af.
- Stel je belangrijkste klantvraag minstens tien keer aan ChatGPT, zoals SparkToro in maart 2026 adviseerde, en noteer elke keer of je genoemd wordt.
- Houd je uitkomsten bij in een turflijst voor je AI-vermeldingen.
- Volg de onafhankelijke ranglijst van GEO bureaus; de eerste editie is in voorbereiding.
Veelgestelde vragen
Bestaat er een vaste positie in ChatGPT?
Nee. ChatGPT stelt elk antwoord opnieuw samen, waardoor de lijst en de volgorde steeds wisselen. Een positie is hooguit een momentopname van één antwoord. Zie ook: GEO-ranglijsten gecheckt.
Waarom geeft ChatGPT steeds andere antwoorden?
Het model bevat een element van toeval, en mensen stellen dezelfde vraag op heel verschillende manieren. Daardoor verschuiven namen en volgorde bij elke vraag. Zie ook: LSAI-methode.
Wat moet ik dan wel meten?
Het percentage van de antwoorden waarin je genoemd wordt, over veel herhalingen van dezelfde vragen. Rand Fishkin noemt dat een redelijke maatstaf, in tegenstelling tot een positie.
Kan een bureau mij een plek bovenaan in ChatGPT garanderen?
Nee. Niemand bepaalt de volgorde van AI-antwoorden, en die volgorde wisselt steeds. Een garantie op een positie is daarom een rood signaal. Zie ook: Genoemd worden in ChatGPT: het bewijs ligt buiten je website.
Is een schermafbeelding van een goed AI-antwoord bewijs?
Nee. Het is één antwoord uit vele mogelijke. Vraag om de ruwe antwoorden van veel herhalingen en om de berekening erachter. Zie ook: AI vermeldingen meten: merkzoekopdrachten en direct verkeer als bewijs.
Heeft het meten van AI-zichtbaarheid dan wel zin?
Ja, als je een percentage meet over veel runs met realistische vragen. Zinloos is alleen het meten van posities. Zie ook: Wat is GEO? Vooral gewoon SEO met een nieuw etiket.
Geldt dit ook voor Claude en Google AI?
Ja. Het onderzoek van SparkToro keek naar ChatGPT, Claude en Google AI. Ook daar wisselden de lijsten en de volgorde sterk.
Waarom noemt AI soms bedrijven die niet meer bestaan?
AI stelt antwoorden samen uit wat het geleerd en gevonden heeft, en dat kan verouderd zijn. In het onderzoek van SparkToro kwamen zelfs verdwenen accounts en kantoren voorbij.
Word ik in een kleine lokale markt vaker genoemd?
De overlap tussen antwoorden is groter als er weinig mogelijke namen zijn. Een lokale specialist ziet daardoor sneller een stabiel beeld dan een landelijke categorie.
Hoe herken ik een aanbieder die eerlijk meet?
Hij rapporteert percentages, stelt prompts vaak, haalt vragen uit echte klantdata en laat zijn berekening zien. Hij belooft geen posities.
Bronnen
- NEW Research: AIs are highly inconsistent when recommending brands or products (Rand Fishkin, SparkToro) (januari 2026)
- Bespreking van het SparkToro-onderzoek (Search Engine Land) (januari 2026)
- Office Hours: Can You Actually Track AI Visibility? (SparkToro) (maart 2026)
- Why Everyone Prompts AI Differently (Amanda Natividad, SparkToro) (februari 2026)
- GEO-benchmark oktober 2026 (Gold Lemon) (september 2026)